Aftrekposten overzicht (2026): wat mag je aftrekken en wanneer?
Aftrekposten kunnen je belastbaar inkomen verlagen, waardoor je minder inkomstenbelasting betaalt.
Maar “aftrekken” kan niet zomaar: vaak gelden drempels, voorwaarden en bewijsregels.
In dit overzicht voor 2026 zie je welke aftrekposten in Nederland veel voorkomen, wanneer ze meetellen en waar mensen het vaak fout doen.
Handig om erbij te lezen:
Inkomstenbelasting uitgelegd: box 1, 2 en 3 in normale taal (2026)
En voor het aangifteproces:
Belastingaangifte voor beginners (2026): zo werkt het stap voor stap
Wat is een aftrekpost precies?
Een aftrekpost is een bedrag dat je (als je aan de voorwaarden voldoet) mag aftrekken van je inkomen.
Daardoor wordt je belastbaar inkomen lager en betaal je vaak minder inkomstenbelasting.
Aftrekpost vs belastingkorting (niet hetzelfde)
- Aftrekpost: verlaagt je belastbaar inkomen (rekent mee vóór de belasting wordt berekend)
- Belastingkorting: verlaagt de te betalen belasting (rekent mee ná berekening van de belasting)
Daarom kan “ik heb veel afgetrokken” soms minder effect hebben dan je verwacht, afhankelijk van je inkomen en situatie.
Belangrijk: waar vallen aftrekposten onder (boxen)?
De meeste aftrekposten die mensen bedoelen zitten in box 1.
Box 3 werkt anders (vermogen), en box 2 gaat over aanmerkelijk belang.
| Box | Waar gaat het over? | Relevantie voor “aftrekposten” |
|---|---|---|
| Box 1 | Inkomen uit werk en woning | Meeste bekende aftrekposten zitten hier (o.a. eigen woning, zorgkosten, giften) |
| Box 2 | Inkomen uit aanmerkelijk belang | Minder “klassieke” aftrekposten; regels zijn specifiek |
| Box 3 | Vermogen (spaargeld, beleggingen, etc.) | Geen “aftrekposten” zoals in box 1; wel schulden/grondslag die meewegen |
Overzicht aftrekposten 2026 (meest voorkomend)
1) Eigen woning (hypotheekrente)
Bij een eigen woning kunnen bepaalde kosten aftrekbaar zijn, met als bekendste voorbeeld hypotheekrente.
Dit hangt samen met het eigenwoningstelsel en voorwaarden rondom de lening.
- Wanneer relevant: je hebt een koopwoning en een hypotheek (of lening) die aan voorwaarden voldoet
- Waar let je op: leningvoorwaarden, looptijd, (her)financiering en administratie
- Veelgemaakte fout: denken dat “alle woonkosten” aftrekbaar zijn (dat is niet zo)
2) Zorgkosten (specifieke zorgkosten)
Sommige zorgkosten kunnen aftrekbaar zijn als “specifieke zorgkosten”, maar er gelden regels en vaak een drempel.
Niet elke zorguitgave telt mee.
- Wanneer relevant: je had aantoonbaar hoge zorgkosten in 2026
- Waar let je op: alleen bepaalde kosten, bewijs bewaren, en drempel/voorwaarden
- Veelgemaakte fout: alles van apotheek/verzekering optellen zonder te checken wat meetelt
3) Giften aan goede doelen
Giften kunnen aftrekbaar zijn als ze voldoen aan voorwaarden (bijvoorbeeld erkende instellingen) en afhankelijk van type gift kan een drempel gelden.
- Wanneer relevant: je doneert structureel of eenmalig aan een kwalificerende instelling
- Waar let je op: bewijs, betaalwijze, drempels en voorwaarden
- Veelgemaakte fout: contante giften of “vriendendienst” als gift opvoeren zonder bewijs/voorwaarden
4) Partneralimentatie
Betaalde partneralimentatie kan onder voorwaarden aftrekbaar zijn.
Dit is iets anders dan kinderalimentatie, waar andere regels voor gelden.
- Wanneer relevant: je betaalt partneralimentatie op basis van afspraken/uitspraak
- Waar let je op: administratie en afspraken/onderbouwing
- Veelgemaakte fout: bedragen opvoeren die geen partneralimentatie zijn of niet aantoonbaar betaald
5) Reiskosten en werkgerelateerde kosten (vaak níét aftrekbaar)
Veel mensen denken dat ze “werk kosten” standaard kunnen aftrekken (zoals woon-werk, laptop, thuiswerk).
In de inkomstenbelasting voor werknemers is dat vaak beperkt of anders geregeld (bijvoorbeeld via vergoedingen).
- Wanneer relevant: vooral als je ondernemer bent of specifieke regeling hebt
- Waar let je op: je situatie (werknemer vs ondernemer), en wat al is vergoed
- Veelgemaakte fout: kosten dubbel claimen (eerst vergoeding, daarna aftrek)
6) Scholing en ontwikkeling (situatie-afhankelijk)
Scholingskosten en aftrek veranderen door de jaren heen en zijn vaak afhankelijk van actuele regels en jouw situatie.
Soms bestaat er geen aftrek maar wel andere vormen van ondersteuning/regeling.
- Wanneer relevant: je maakt opleidingskosten met duidelijke relatie tot (toekomstig) werk
- Waar let je op: welke kosten tellen mee, welke niet, en bewijs
- Veelgemaakte fout: elke cursus als “opleiding” opvoeren zonder voorwaarden te checken
Veelgemaakte misverstanden over aftrekken
Realiteit: bonnetjes helpen, maar je moet ook binnen de categorie/voorwaarden vallen. Bewijs is nodig, maar niet voldoende.
Realiteit: het effect hangt af van je inkomen, de schijf, en of je genoeg belasting betaalt om te verrekenen.
Realiteit: veel posten zijn jaargebonden: je moet aantonen dat de kosten in 2026 zijn gemaakt en aan voorwaarden voldoen.
Praktische checklist: zo controleer je of iets aftrekbaar is (2026)
- Welke box is relevant? Meestal box 1, maar check het eerst.
- Valt het in een erkende aftrekcategorie? Zo niet: meestal niet aftrekbaar.
- Geldt er een drempel of maximum? Veel aftrekken werken pas boven een grens.
- Is het aantoonbaar betaald in 2026? Bewaar betaalbewijs/overzicht.
- Is het al vergoed? Vergoed = vaak niet nog eens aftrekken.
Wil je ook snappen wanneer je terugkrijgt of moet bijbetalen?
Teruggave of bijbetalen: hoe wordt je aangifte berekend? (2026)
Veelgestelde vragen
Welke aftrekpost levert meestal het meeste op?
Dat verschilt per persoon, maar de grootste impact zie je vaak bij grote posten zoals eigen woning (hypotheekrente) of situaties met hoge, kwalificerende kosten.
Kleine posten kunnen ook helpen, maar het effect is vaak beperkt door drempels en voorwaarden.
Kan ik ook aftrekposten hebben als student of gepensioneerde?
Ja, dat kan. Het hangt af van je situatie en welke kosten je hebt gemaakt.
In sommige situaties is de impact kleiner omdat je minder belasting betaalt of omdat er specifieke regels gelden.
Hoe voorkom ik fouten in mijn aftrekposten?
Door categorieën en voorwaarden te checken, geen aannames te doen (“alles is aftrekbaar”) en je bewijs goed te bewaren.
Als je jaar sterk wisselt in inkomen kan bijsturen gedurende het jaar soms nuttig zijn.
Conclusie
Aftrekposten in 2026 kunnen je aangifte flink verbeteren, maar alleen als je ze correct toepast.
Focus op de grote, veelvoorkomende categorieën (zoals eigen woning, specifieke zorgkosten, giften en partneralimentatie),
check altijd drempels en voorwaarden, en zorg dat je betalingen en documenten op orde zijn.
Zo voorkom je dat je aftrek later wordt gecorrigeerd — en haal je het maximale uit je aangifte zonder gedoe.
Disclaimer: dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk (fiscaal of juridisch) advies. Regels en uitwerkingen kunnen per situatie verschillen.