Wat is een voorlopige aanslag

Een voorlopige aanslag is een schatting van de belasting die je over het (lopende) jaar gaat betalen
In plaats van wachten tot je aangifte klaar is, betaal je alvast in termijnen
Zie het als “vooruitbetalen op basis van verwachting”, met de mogelijkheid om later te corrigeren

Als je uiteindelijk minder belasting verschuldigd bent dan je vooruit betaalde, dan volgt meestal een teruggave
Ben je meer verschuldigd, dan betaal je het verschil bij

Waarom dit voor ondernemers extra belangrijk is

Ondernemers hebben vaak inkomsten die schommelen
Soms is er geen inhouding “aan de bron” zoals bij loon
Daardoor kan de uiteindelijke belastingaanslag als een verrassing komen, vooral als het jaar beter loopt dan verwacht

• Je cashflow wordt stabieler je verdeelt belasting over het jaar
• Je voorkomt paniekbetalingen geen grote klap in één maand
• Je stuurt bij als omzet stijgt of daalt pas je de schatting aan
• Je plant slimmer je weet beter wat “echt beschikbaar” is om uit te geven of te investeren

Wanneer is een voorlopige aanslag slim in 2026

In deze situaties is het bijna altijd handig om ernaar te kijken:

• Je verdient (deels) zonder loonheffing bijvoorbeeld zzp, freelance, online inkomsten
• Je winst groeit snel je wilt voorkomen dat je achteraf moet bijbetalen
• Je hebt wisselende maanden je wilt je “belastingdruk” gelijkmatiger maken
• Je hebt meerdere inkomensbronnen loondienst plus bijverdiensten is een bekende valkuil
• Je wil rust in je budget vaste “belastinglast” per maand geeft controle

Het cashflow-principe: eerst schatten, dan bijsturen

De grootste fout is denken dat je in januari “precies” moet weten wat je jaarwinst wordt
Dat hoeft niet
Je hoeft alleen goed genoeg te zitten om grote verrassingen te voorkomen

Praktische aanpak (zonder moeilijke boekhouding)

1. Maak een grove jaarinschatting wat verwacht je aan winst of extra inkomen
2. Kies een veilige marge liever iets te hoog dan te laag
3. Betaal in termijnen zo voorkom je één grote piek
4. Check elk kwartaal loopt het jaar anders, pas je schatting aan

Tip: houd het simpel met een 10-minuten “kwartaalcheck”
Noteer je totale omzet, kosten en geschatte winst tot nu toe
Als je ziet dat je structureel afwijkt van je verwachting, is bijstellen logisch

Stap voor stap: zo gebruik je de voorlopige aanslag als cashflow-tool

Stap 1: bepaal je doel

• Doel A: naheffing voorkomen (veiligheid)
• Doel B: maandelijkse rust (planning)
• Doel C: bijsturen bij groei (controle)

Stap 2: zet je basisstructuur neer

• Maak een belastingpot op je rekening (of aparte spaarrekening)
• Zet automatisch geld opzij per week of per betaling
• Gebruik dat potje om je termijnen te betalen

Stap 3: kies je bijstuurmomenten

Voor de meeste ondernemers werkt dit goed:

• April eerste realiteitscheck na Q1
• Juli check na Q2 (halverwege)
• Oktober check na Q3 (laatste bijstuurmoment voordat het jaar “vastloopt”)

Veelgemaakte fouten die je cashflow slopen

Fout 1: te laag schatten omdat je “optimistisch” wil zijn

Dit voelt fijn in het moment (lage termijnen), maar geeft later stress
Beter is iets te hoog schatten en later bijstellen

Fout 2: geld reserveren, maar het toch uitgeven

Als je belastinggeld op je betaalrekening blijft staan, ga je het gebruiken
Oplossing: aparte rekening of pot die je niet aanraakt

Fout 3: geen rekening houden met groei

Veel ondernemers starten klein en vergeten dat een goede maand je hele jaar verandert
Oplossing: vaste bijstuurmomenten en een veilige marge

Fout 4: alles op “belasting” gooien en geen buffer houden

Zonder buffer betaal je alsnog uit je belastingpot bij een tegenvaller
Oplossing: bufferpot naast belastingpot

Voorbeelden uit de praktijk

Voorbeeld 1: startende ondernemer met wisselende inkomsten

Je verdient sommige maanden €300 en andere maanden €1.800
Door termijnen te betalen maak je je maand “vlak”
De sleutel is dat je een percentage apart zet bij elke betaling en niet pas aan het einde

Voorbeeld 2: loondienst + bijverdiensten

Je loon is al belast, maar je bijverdiensten niet
Het risico is dat je bijverdiensten een hogere eindafrekening veroorzaken
Een voorlopige aanslag op basis van je bijverdiensten voorkomt dat je later moet bijbetalen

Voorbeeld 3: groeiend online inkomen

Je inkomsten beginnen klein en worden elke maand groter
Dan is het slim om vaker bij te sturen dan 1x per jaar
Een kwartaalritme voorkomt dat je achter de feiten aanloopt

Veelgestelde vragen

Moet ik dit doen als ik nog weinig verdien

Als het echt om kleine bedragen gaat, kun je ook alleen reserveren
Maar zodra je merkt dat inkomsten structureel binnenkomen, is het slim om je systeem op tijd te bouwen
Het voordeel zit vooral in routine en controle

Wat als ik verkeerd heb geschat

Verkeerd schatten is normaal
Het gaat erom dat je bijstuurt
Daarom werken vaste checkmomenten zo goed
Te hoog schatten is meestal minder pijnlijk dan te laag schatten

Is dit hetzelfde als btw

Nee
Een voorlopige aanslag gaat meestal over inkomstenbelasting (en soms andere onderdelen afhankelijk van je situatie)
Btw is een aparte stroom met eigen aangiftes en deadlines
Veel ondernemers werken daarom met een aparte btw-pot naast de belastingpot

Conclusie

De voorlopige aanslag is één van de meest simpele manieren om als ondernemer je cashflow volwassen te maken
Je betaalt niet meer, je betaalt slimmer
Door vooruit te betalen, te reserveren in potjes en elk kwartaal bij te sturen, voorkom je dat belasting een stressmoment wordt

Disclaimer: dit artikel is bedoeld als algemene informatie voor 2026 en is geen persoonlijk fiscaal advies. Regels en uitkomsten hangen af van jouw situatie. Bij twijfel: check de Belastingdienst of overleg met een boekhouder of fiscalist.