Wat is de vermogenstoets bij toeslagen?

De vermogenstoets is een extra check bovenop je inkomen. Het doel: toeslagen zijn bedoeld voor huishoudens met
beperkte financiële ruimte. Heb je veel spaargeld of beleggingen, dan kan het zijn dat je toeslag lager wordt of stopt.

Belangrijk om te weten: bij toeslagen gaat het niet om “hoe rijk je je voelt”, maar om wat als vermogen
wordt gezien volgens de regels (vaak vergelijkbaar met box 3).

De peildatum: waarom 1 januari zo belangrijk is

Vermogen wordt vaak gemeten op een vaste peildatum, meestal 1 januari van het jaar waarover je toeslag krijgt.
Dat betekent: niet je gemiddelde saldo, maar je “momentopname” rond de jaarwisseling kan doorslaggevend zijn.

Dit is precies waarom mensen soms verrast worden:

• Je kreeg eind december salaris, bonus of verkoopopbrengst waardoor je saldo tijdelijk hoog was
• Je had spaargeld apart gezet voor belasting, een verbouwing of een aankoop
• Je beleggingen stonden toevallig hoger op dat moment

Wil je dit in samenhang begrijpen met inkomen? Lees ook:
Inkomensgrenzen toeslagen (2026)

Wat telt mee als vermogen bij toeslagen?

In de praktijk gaat het om bezittingen die je (in theorie) kunt inzetten om kosten te betalen.
Denk aan geld, beleggingen en bezit buiten je eigen woning.

1) Spaargeld en betaalrekeningen

• Saldo op betaalrekening
• Spaarrekeningen
• Gezamenlijke rekeningen (ook als je ze “samen” gebruikt)

2) Beleggingen

• Aandelen, ETF’s, fondsen
• Obligaties
• Beleggingsrekeningen bij banken/brokers

3) Crypto

Crypto kan ook als vermogen meetellen. Niet alleen coins op exchanges, maar ook in eigen wallets.
(Hoe je dit praktisch bijhoudt vind je ook terug in artikelen over vermogen en aangifte.)

4) Tweede woning of ander vastgoed (niet je eigen woning)

Een tweede woning of verhuurd vastgoed wordt vaak als vermogen gezien. Dat kan snel impact hebben op toeslagen.

5) Overige bezittingen die onder “vermogen” vallen

• Vorderingen (geld dat anderen jou nog moeten betalen)
• Rechten op uitbetaling die je kunt verzilveren

Wat telt meestal niet mee?

Veel mensen denken dat “alles wat waarde heeft” meetelt. Dat is niet hoe toeslagen doorgaans werken.
Deze onderdelen tellen meestal niet mee als vermogen voor toeslagen:

• Spullen in huis (meubels, tv, laptop) voor normaal gebruik
• Auto die je normaal gebruikt (tenzij het om uitzonderlijk bezit of zakelijk/vermogen-constructies gaat)
• Pensioenrechten die vaststaan en niet vrij opneembaar zijn
• Je eigen woning als woonhuis (de overwaarde wordt anders behandeld dan een tweede woning)

Let op: uitzonderingen bestaan altijd. Denk aan bijzondere constructies of bezittingen die wél vrij beschikbaar zijn.

Tellen schulden mee (en verlagen ze je vermogen)?

Veel mensen vragen zich af: “Als ik schulden heb, ben ik dan automatisch veilig?”
In de praktijk hangt het af van welke schulden en hoe ze meetellen binnen de vermogensberekening.

• Niet elke schuld verlaagt je vermogen evenveel (sommige schulden tellen beperkt mee of pas boven een drempel)
• Consumentenschulden (zoals roodstand of leningen) kunnen effect hebben, maar zijn niet altijd een “vrijbrief” voor toeslagen
• Hypotheek op de eigen woning werkt anders dan schulden die direct tegenover box-3 bezittingen staan

Veelgemaakte fouten (die later tot terugbetalen leiden)

• Alleen naar spaargeld kijken en beleggingen/crypto vergeten
• De peildatum onderschatten: “Ik was maar één dag ‘rijker’” kan toch meetellen
• Toeslagpartner vergeten waardoor vermogen samen boven de grens komt
• Gezamenlijke rekeningen niet meenemen of verkeerd verdelen
• Veranderingen laat doorgeven, waardoor voorschotten te hoog blijven

Wil je vooral terugbetalen voorkomen? Lees ook:
Vermogen en toeslagen (2026)

Veelgestelde vragen

Als mijn inkomen laag is, kan ik dan toch toeslagen verliezen door vermogen?

Ja. Inkomensgrenzen en vermogensgrenzen zijn twee aparte checks. Je kunt “goed” zitten op inkomen, maar alsnog buiten de toeslag vallen door vermogen.

Waarom telt mijn saldo op 1 januari zo zwaar?

Omdat toeslagen met een peildatum werken. Dat is simpel te controleren en voorkomt discussie over “gemiddelden”.
Nadeel: een tijdelijk hoog saldo kan ongunstig uitpakken.

Telt crypto echt mee?

Crypto kan als vermogen meetellen. Het helpt om je waarde op de peildatum te noteren en je transacties overzichtelijk te bewaren.

Wat als ik twijfel of iets meetelt?

Dan is een proefberekening de snelste reality check, eventueel gevolgd door checken hoe het in je aangifte/box-3 logica valt.
Begin hier: Proefberekening toeslagen (2026)

Conclusie

De vermogenstoets toeslagen in 2026 draait om één vraag: is jouw (gezamenlijke) vermogen laag genoeg om toeslagen te krijgen?
Wat meetelt is meestal vergelijkbaar met box 3: spaargeld, beleggingen, crypto en bezit buiten je eigen woning.
De peildatum (vaak 1 januari) is in de praktijk de grootste valkuil.

Door je saldi en beleggingen rond de jaarwisseling goed te checken, partnerstatus mee te nemen en een proefberekening te doen,
voorkom je verrassingen en terugbetalen.

Disclaimer: dit artikel is algemene informatie. Regels en persoonlijke situaties kunnen verschillen. Controleer je gegevens en maak een actuele proefberekening.